هلاکت 26 مطلب

«انفاق» موجب رهايی انسان از هلاكت

چرا قرآن «انفاق» را موجب حفاظت انسان از نابودی و هلاكت می داند؟

خداوند در آیه 195 سوره «بقره» از مسلمانان می خواهد بوسیله انفاق خود را از خطرات نجات دهند؛ «در راه خدا انفاق كنيد، [و با ترك انفاق] خود را به دست خود به هلاكت نيفكنيد». این آیه  يك حقيقت گسترده اجتماعى را روشن می سازد و آن اين كه انفاق سبب رهايى افراد اجتماع از هلاكت است. آری وقتى كه انفاق فراموش شود و ثروت ها در يك قطب اجتماع جمع گردد، اكثريتى محروم و بينوا به وجود مى‌ آيند و پس از چندی انفجار عظيمى در اجتماع رخ می دهد كه نفوس و اموال سرمايه‏ داران در آتش آن خواهد سوخت! از اين جا است که ارتباط مسأله انفاق و پيشگيرى از هلاكت روشن مى ‌شود.

مفاسد تصمیم در هنگام «خشم»

امام علی(علیه السلام) چگونه فرماندار خود مالک اشتر را از اقدام در هنگام غضب بر حذر می دارد؟

امام علی(ع) فرماندار خود را هنگام غضب از اقدام عجولانه باز مي دارد و مي فرمايد: «هرگز به هنگامى كه خشمگين مى شوى و راه چاره اى براى آن مى يابى به انجام اقدام خشن شتاب مكن [و تصميم ناگهانى مگير]». حضرت در تبیین علت این سخن می فرماید: «غضب، صاحبش را به هلاكت مى افكند و عيوبش را آشكار مى سازد». علاوه بر این می فرماید: «غضب، بد همنشينى است، عيوب انسان را آشكار مى سازد شر را نزديك و خير را دور مى كند».

پیامدهای «جزع» و ترک «صبر»

امام علی(علیه السلام) در حکمت 189 نهج البلاغه، در مورد پیامدهای «جزع» و ترک «صبر» چه می فرماید؟

امام علی(ع) در مورد ترك «صبر» می فرماید: «كسى كه صبر و شكيبايى او را نجات ندهد بى تابى او را از پاى در مى آورد». در طول زندگى انسان همواره مشكلات فراوانى وجود دارد، و ممکن است انسان در این مسیر شکیبایی کرده و یا از خود بى تابى نشان دهد، و البته در این بین انسان عاقل راه نخست را بر مى گزيند تا از اجر صابران برخوردار گردد. امام صادق(ع) می فرماید: «در برابر مشكلات و مصائب صبر و شكيبايى داشته باشيد؛ زيرا كسى كه صبر نكند جزع او را هلاك خواهد كرد و هلاكت او در اين است كه پاداشى به او داده نخواهد شد».

علّت عدم درک «ذات پروردگار»

چرا «ذات پروردگار» را نمی توان درک کرد؟

ذات باری تعالی منزّه از حدود و ابعاد و جسمانیت است؛ ذات خدا از هر نظر بى نهايت است و ما از هر نظر محدود و متناهى هستيم و به همين دليل احاطه ما به او غير ممكن است؛ وقتی احاطه بر چنین موجودی ممکن نیست درکی به دست نخواهد آمد. ما به حقيقت ذات خدا هرگز پى نخواهيم برد، و انتظار آن را هم نبايد داشته باشيم؛ زيرا چنين انتظارى به اين مى ماند كه اقيانوس بيكرانى را در ظرف كوچكى جاى دهيم، يا جنین در رحم را، آگاه از تمام جهان بيرون بدانیم! آيا چنين چيزى ممكن است؟! بنابراین ادراک کنه ذات خدا نه ممکن است و نه تکلیف.

راهکار بیداری از «خواب غفلت»

امام علی(علیه اسلام) در خطبه 223 نهج البلاغه، چه راهکاری برای بیداری از «خواب غفلت» و رهایی از گناهان ارائه می دهد؟

امام علی(ع) در ابتدا با طرح چند سؤال به انسان درباره غفلت هشدار می دهد: «ای انسان چه چيز تو را در مقابل پروردگارت مغرور كرده؟ آيا درد تو درمان ندارد يا اين خوابت بيداری ندارد. چرا آن گونه كه به ديگران رحم مى كنى به خودت رحم نمى كنى؟» و سپس در عبارتی کوتاه بی خبران را هشدار می دهد که با بيدارى و هوشيارى و تصميم و عزم راسخ از خواب غفلت برخيزند، و تا وقت نگذشته براى نجات خويش از چنگال معاصى كه آتش خشم و غضب الهى را بر مى افروزد، کاری بکنند و با یاد خداوند و اطاعت از او انس بگیرند.

معنای واژه «ويل»

واژه «ويل» در قرآن کریم به چه معناست؟

واژه «ويل» در مقام نفرين و به معني «هلاکت» و يا به معني «انواع عذاب» بکار می رود؛ و تفسیر آن به چاه يا وادى پر عذابى در جهنم، در واقع از قبيل تفسير كلى به مصداق است. با مراجعه به قرآن استفاده می شود که موارد استعمال این واژه در مورد كارهاى بسيار زشت می باشد.

خطرناک ترین صفات «رذیله»

امام علی(علیه السلام) کدام صفات «رذیله» را به عنوان خطرناک ترین صفات انسانی معرفی می کند؟

امام(ع) درباره شش صفت از صفات رذيله هشدار شديد داده می فرمایند: «آگاه باشيد! رياكارى هر چند كم باشد، شرك است. هم نشينى با هواپرستان ايمان را از انسان دور مى كند و شيطان را به حضور مى كشاند. از دروغ بپرهيزيد؛ چراكه دروغ از ايمان بركنار است. راستگو بر ساحل نجات است و دروغگو بر لب پرتگاه هلاكت. حسد نورزيد كه ايمان را نابود مى كند، آن گونه كه آتش هيزم را مى خورد. كينه يكديگر را در دل نگيريد كه بركت را از ميان مي ‏برد. آرزوهاى دور و دراز، عقل را به غفلت وامى دارد و ياد خدا را به فراموشى مى سپارد».

امر خداوند به فحشاء برای هلاک کردن اهل یک شهر

آیه 16سوره إسراء می گوید: «و هنگامی که بخواهیم شهر و دیاری را هلاک کنیم، به ثروتمندان آنجا امر می کنیم، پس آنها در آن دیار فسق می کنند، هنگامی که استحقاق مجازات را یافتند، آنها را شدیدا در هم می کوبیم». چرا خداوند در حالی که درآیه 28 سوره اعراف می گوید: «خداوند هرگز به فحشاء دستور نمی دهد» در این آیه به مترفین شهر دستور فسق یا فحشاء را می دهد؟! آیا این تناقض نیست؟! آیا مجازات اهل یک دیار به خاطر فسق ثروتمندان آن صحیح است؟! آیا این از عدل خدا دور نیست که خود اسباب هلاک مخلوقاتش را فراهم می کند؟!

«فسق» به معنی «فحشاء نیست»؛ بلکه به معنی «نافرمانی» است. متعلق امر در جمله «امرنا»، «اطاعت و هدایت» می باشد. سرچشمه غالب مفاسد مترفین هستند لذا از آنها بالخصوص ياد شده است. پیروان مترفین هم گناه خود را که «سکوت و تبعیت محض» است بر گردن خود می کشند. خداوند سنت هايی دارد كه ضوابطي خاص دارند و جز در اثر حصول آن ضوابط به وقوع نمي پيوندد. سنّت عذاب الهي معلول «ظلم و نافرمانی» انسان هاست، نه اینکه خدا خواهان آن و فراهم کننده اسباب آن باشد. این عذاب بعد از «اتمام حجت» و مهلت دادن، واقع مي شود.

سرنوشت جوامع «دنیا مدار» از نگاه قرآن

قرآن سرنوشت جوامع دنیا مدار را چگونه تبیین می کند؟

خداوند در آیاتی از قرآن، به تبیین فرجام اقوامی پرداخته که تمام تلاش خود را صرف آبادانی و توسعه یافتگی دنیا کرده و همین امر موجب غفلت، طغیان و نابودی آنان شده است. از این رو قرآن می فرماید: «و چه بسیار از شهرها و آبادیهایى را که بر اثر فزونى نعمت، مست و مغرور شده بودند هلاک کردیم! این خانه هاى آنهاست که[ویران شده، و] بعد از آنان جز مدت کمى، کسى در آن سکونت نکرد». همچنین می فرماید: «آیا[قارون] نمى دانست که خداوند از میان اقوام پیشین کسانى را هلاک کرد که نیرومندتر و ثروتمندتر از او بودند؟!».

تعبیر امام زمان(عج) در مورد منکران «مهدویت»؟!

امام زمان(عجل الله تعالی فرجه) در مورد کسانی که «مهدویت» را انکار می کنند چه تعبیر و تشبیهی بکار بردند؟

به فرموده امام زمان(عج) هر كس او را انكار كند از ايشان نيست و راهش راه فرزند نوح است؛ چراكه مَثَل اهل بيت، مَثَل كشتى نوح است، هر كس سوار آن شود نجات يابد و آن كه تخلف كند غرق شود.

قرآن و تفسیر نمونه
مفاتیح نوین
نهج البلاغه
پاسخگویی آنلاین به مسائل شرعی و اعتقادی
آیین رحمت، معارف اسلامی و پاسخ به شبهات اعتقادی
احکام شرعی و مسائل فقهی
کتابخانه مکارم الآثار
خبرگزاری رسمی دفتر آیت الله العظمی مکارم شیرازی
مدرس، دروس خارج فقه و اصول و اخلاق و تفسیر
تصاویر
ویدئوها و محتوای بصری
پایگاه اطلاع رسانی دفتر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی مدظله العالی
انتشارات امام علی علیه السلام
زائرسرای امام باقر و امام صادق علیه السلام مشهد مقدس
کودک و نوجوان
آثارخانه فقاهت

الامام الصادق عليه السلام

إن الله تبارک و تعالي يقول : الصوم لي و انا أجزي عليه

خداوند تبارک و تعالي مي فرمايد : روزه از من است و پاداش آنرا من مي دهم

ميزان الحکمة 6 / 389